Nou, dat was me weer heel wat hè, afgelopen dinsdag dat Apple event waar een hele stapel opgewaardeerde Apple-hardware werd gepresenteerd. Vooraf werd al geroepen dat onderwijs een belangrijk onderdeel van de presentatie zou worden en toen Phil Schiller de iPad mini aankondigde kon ik ook bij mezelf de gedachte niet onderdrukken dat dat wel een heel handig ding voor in de klas zou zijn. Handzaam, herkenbaar en toch weer nét even anders. Natuurlijk veel geschikter voor kinderhandjes, nog lichter in de schooltas en nog minder zwaar drukkend op het technologiebudget van scholen. Hiep hoi! Begrijp me niet verkeerd, ik ben er van overtuigd dat de iPad mini (opnieuw) een stap is op weg naar onderwijs dat een prachtige persoonlijke component heeft en dat altijd en overal kan worden gevolgd. En nee, ik geloof niet dat de iPad scholen of docenten kan vervangen (hoewel, er zijn docenten die makkelijk vervangen zouden kunnen of moeten worden door een iPad – maar dat terzijde). En ja, ik ga er ook echt een kopen, want zo’n fan boy ben ik ook wel weer.

Overigens, opmerkelijk vond ik de liefde die er tijdens dit event voor de Macs werd getoond . Een prachtige nieuwe iMac, een degelijke update van de Mac mini en een te-verwachten aanvulling met Retina-schermen voor de MacBook Pro 13″. Voor Apple zit er dus nog wel degelijk leven in de Mac-lijn. En dat is maar goed ook, ook in het post PC tijdperk blijven op scholen computers nog steeds van grote waarde. Zo’n Mac mini op het bureau van een leerkracht die tovert met zijn digibord is echt een geweldige computer hoor.

Maar goed, leuk dus, die iPad mini. Maar waar ik eigenlijk echt  blij van werd was de update iBooks Author. En dan echt niet om wat er allemaal nieuw aan is, want zo schokkend is dat nu ook allemaal weer niet. Waarom dan wel? Binnen 9 maanden heeft Apple een nieuwe versie voor deze digiboeken-Mac App geproduceerd. Ter vergelijking: iWork (Pages, Number en Keynote) 09 is in januari 2009 geintroduceerd en heeft sindsdien alleen maar incrementele updates gezien, geen echt nieuwe versies. Blijkbaar zit de focus dus op andere software. En dat is gezien de aankondigingen van afgelopen januari ook niet zo verbazingwekkend. Het wordt steeds duidelijker dat het onderwijs een sleutelmarkt is voor Apple en in veel landen is het zelfs nog een onontgonnen markt. De iPad (en voor Apple in combinatie met iBooks) is technologie gebleken die door een grote groep docenten eenvoudig en zelfs met het nodige enthousiasme werd omarmd. Laagdrempelig, uitdagend, veelzijdig en toegankelijk, zelfs voor technofobe onderwijsmensen.

Maar adoptie van technologie is één, die technologie als zinvol leermiddel kunnen integreren in de les is een heel ander verhaal. Voor veel docenten is het beschikbaar hebben van lesmateriaal op de iPad een eerste vereiste. Tim Cook ging daar ook op in tijdens de keynote. We hebben op dat vlak al een hoop ‘beweging’ in de markt gezien. Natuurlijk heeft Apple haar eigen iBooks (dat steeds volwassener begint te worden), maar er kwamen ook Apps als Inkling die er naar streefden om traditionele content naar een hoger en interactiever plan te trekken. En in Nederland? In Nederland plakken we boeken achter glas. Apps als Schooltas, Studiekit en de eBook Pack voegen eigenlijk heel weinig toe aan het papieren boek. En dat is jammer. En ik kom ook steeds meer docenten tegen die dat ook vinden.

Het is vooral jammer omdat als leermiddelen niet uitdagen (of simpelweg uitnodigen) om meer uit de leren met de iPad te halen, maar eigenlijk aansturen op de status quo, dan houdt het ook op met het realiseren van een eigentijdse lespraktijk vaak op. Je kunt er van alles van vinden, maar docenten kijken nu eenmaal graag naar ‘het boek’. En dus gingen de Nederlandse onderwijsuitgevers aan de slag en kwamen op de proppen met niet een nieuw verschijning van het vertrouwde leermiddel maar … met een lichtgevende kopie van hun boek achter glas. Waar in Nederland uitgevers zichzelf op de schouder kloppen omdat ze hun boeken in nauwelijks interactieve apps hebben gestopt, horen we uit de VS hele andere verhalen. Uit de keynote: “iBooks Textbooks are now available for 80% of the US core curriculum ….”  en “2,500 schools in the US have classrooms that use iBooks textbooks” en “Smaller publishers, teachers, universities are using this to provide very engaging content.” Dat zijn nog wel even verschillen zeg met Nederland zeg. Op een enkel voorzichtig experiment (!) na hebben de grote uitgevers zich nog niet laten zien met iBooks.

In het Nederlandse onderwijs hebben we een rijke traditie met educatieve uitgevers. We hebben in Nederland nog veel meer tradities en die zien we tegenwoordig alleen nog maar op matige bezochte, verregende jaarmarkten. En zoals die uitgevers nu bezig zijn, zijn ze met hun boekjes hard op weg naar de vergetelheid. iBooks en iBooks Author gaan in essentie om empowerment, het geeft  docenten de mogelijkheid om zich los te zingen van ‘het boek’ en ‘de methode’ en op een eenvoudige manier een grote stap te zetten naar digitaal lesmateriaal dat wél aantrekkelijk is, dat aansluit bij de leerling van nu, met de vakinhoud die voor het grijpen ligt buiten het boek en dat wél interactief is op een manier die past bij de beleving van de iPad.

Als we met iets blij moeten zijn in de aankondigingen van het Special Event van afgelopen dinsdag, dan is het wel dat we aan de bak kunnen mensen. Power to the people! En nee, we moeten niet het kunstje van de uitgevers na willen doen en hele methodes via iBooks Author op een iPad (mini) proberen te prakken. We kunnen gewoon beginnen met het eenvoudig omzetten van al die materialen die we al jaren gebruiken naast de methode (of in plaats van, omdat we er eigenlijk niet tevreden over zijn). We hebben eindelijk de tools om de leermiddelen te maken die passen bij de lessen die we geven. En deze week zijn die tools alleen nog maar beter geworden. De vraag is nu dus: wat gaan we doen op onze iPad-scholen? Blijven we lijdzaam toekijken hoe de uitgevers hun erfenis in Apps begraven of gaan we het nu eindelijk eens zelf opknappen?

Meer over dit onderwerp …

Tagged with →  
Share →
  • http://twitter.com/mvanast Michel van Ast

    Ik wil hier toch even een lans breken voor de Schooltas app van ThM. Het is waar, de eerste versie was niet veel meer dan een boek met een batterij. Nieuwere versies hielden al veel meer de belofte in van een interactief boek. Maar houd in de gaten wat er aan komt! Je weet, ik zie tablets als een krachtig gereedschap om leerlingen in hun leren te ondersteunen. Ik zie tablets dan ook het liefst gebruikt worden als gereedschap. Ik ben dol op ‘open’ apps, zonder content, die de leraar en zijn/haar leerlingen in staat stellen activerende werkvormen in de klas te realiseren. En dat is precies waar Schooltas naar op weg is. Natuurlijk, met de content van het boek. Maar ook met een aantal prachtige toepassingen voor actief leren.

    • http://www.seegenius.nl/ Fons van den Berg

      Wat vooral jammer is aan Apps als Schooltas (hetzelfde geldt namelijk voor de vergelijkbare Apps van andere uitgevers) is dat uitgevers niet inzien dat het uitgeven in pixels een totaal ander verhaal is dan het uitgeven van papier. Ik snap wel dat ze hun erfenis (en zo noemen ze hun methodes-achter-glas zelf) proberen een tweede leven te gunnen op tablets, maar ik kom steeds meer docenten tegen die daar doorheen prikken, niet in de laatste plaats om dat de gebruikerservaring van schoolboekenapps achterblijft bij zelfs de eenvoudigste apps.

      De investering om educatieve content naar tablets te krijgen is vooral gedaan in matige apps die als voornaamste doel lijken te hebben dat de content er ‘beveiligd’ in staat. Niet in het actualiseren en interactief maken van de content zelf. We hebben het in het onderwijs altijd de mond vol over de meerwaarde van ict en dat die bewezen moet worden. De meerwaarde van een boek-achter-glas, zelfs opgeleukt met wat tooltjes is in mijn beleving nihil.

      Ik ben ervan overtuigd dat als uitgevers een voet aan de grond willen krijgen in een wereld die content op een wezenlijk andere manier aanbiedt, dat ze als de sodemieter niet slechts de verpakking van hun methodes moeten gaan aanpakken maar de complete inhoud en beleving van hun materialen. Niet alleen de technologie maar ook de tijdgeest vraagt om leermiddelen die zich anders gedragen en die ruimte bieden voor personalisatie, zowel door docent als door leerling.

      Het uitgeef- (en verdien)model waar uitgevers en distributeurs lang van hebben kunnen genieten, is toe aan en ferme herijking. En zoals ik al eens eerder heb geschreven, is het misschien wel aan de individuele docenten, kleine creatieve uitgevers of initiatieven als VO-content om dat te doen.